Çocuklarda Geniz Eti Büyümesi Belirtileri

Geniz eti (adenoidler) nedirGeniz eti, çok yaygın olan bir çocuk hastalığıdır. Geniz eti diğer bir ismi ile adenoidler bebekleri ve çocukları hasta olmaktan koruyan, süngerimsi dokuya verilen isimdir. Geniz eti aynı bademcik gibi, zararlı olan bakteri ve virüsleri yakalar ve bağışıklık sistemini uyarıp, vücudun sağlıklı kalmasını sağlar. Geniz eti ek olarak vücudun enfeksiyonlar ile savaşmasına yardımcı olan antikorları da içermektedir. Çocuklar büyüdükçe vücuda zararlı olabilecek tüm etkenler ile savaşmak için başka yollar gelişir. Bu sebep ile geniz et, 5 yaşından sonra küçülmeye ve git gide işlevini kaybetmeye başlar. Geniz eti ergenlikten sonra ise tamamen kaybolur. Burun etleri ise burnun giriş kısmında bulunur ve burun için oldukça faydalı organlardır. Genellikle geniz eti ile karıştırılmaktadır. Burun eti ve geniz eti tamamen birbirinden farklı yapılardır.

Geniz eti nerede bulunur ve nasıl görünür?

Geniz eti burun boşluklarının arka kısımlarında ve ağız çatısının üzerinde yer almaktadır. (nazofarenks bölgesinde Geniz etinin süngerimsi bir yapısı bulunur. Geniz eti hastalar tarafından veya hekimler tarafından muayene ile görülemez. Endoskopik burun içi muayeneler ile görülebilir. Yan grafi, manyetik rezonans görüntüleme, tomografi gibi araçlar ile de değerlendirme yapılabilir.

Geniz eti nerede bulunur ve nasıl görünür

Oluşum nedenleri

Geniz bölgesindeki mukozaların altında, burundan gelen mikroplar ile mücadele etmekte olan birçok lenfoid bulunur. Bu lenfoidlere mikroorganizmalar temas ettiği zaman lenfoidler büyümeye başlar. Git gide büyüyerek geniz etlerini oluşturmaktadır.

Çocuklarda Diyatez

Çocuklar doğdukları zaman ilk bir ay ciltleri yeni çevreye adaptasyon olmaya çalışır. Tozlar, mikroplar vb. bebeklerin ciltlerinde döküntülere sebep olabilir. Yanakları kızarabilir veya ciltlerinde küçük yaralar oluşabilir. Böyle durumlarda anneler çok dikkat etmelidir. Bebekler banyo yaparken papatya suyu eklenmeli ve antialerjik bebek kozmetikleri kullanılmalıdır. Bazı gıdalar da bebeklere alerji yapabilmektedir. Diyatez, bebeklerin belirli bozukluklara karşı yatkınlığı olarak tanımlanmaktadır. Diyatez kalıtım ile geçebilmektedir. Herhangi bir hastalık veya yaralanma sonucu da ortaya çıkabilir. Gebelikte sürekli olarak kusmak, annede bulaşıcı hastalık olması, gebelik döneminde çok fazla ilaç içilmesi, düzenli olarak yemek yenmemesi, kötü alışkanlıkların bulunması, hipoksi vb. de diyateze neden olabilir.

Vitamin eksikliği

Vitamin eksikliğinin en önemli etkisi çocukta büyüme ve gelişme geriliğinin olmasıdır. Vitamin eksikliğinin birden fazla belirtisi vardır. Bunlar; enfeksiyonlar, ishal, saçlı deride pullanma olması, cilt yaralarının geç iyileşmesi, diş çürümeleri, kalp hastalıkları, yorgunluk, davranış bozukluğu, eklem bölgelerinde oluşan şişlikler, unutkanlık vb. olarak sayılabilir. Özellikle çocuklar büyüme ve gelişme dönemlerinde tek taraflı olarak beslenmemelidir. Beslenme durumlarının analiz edilmesi gerekir. Vitaminler büyüme ve gelişme dönemleri için yaşamsal bir değere sahiptir. Bilinçsiz vitamin kullanımları da kişiye zarar verir.

Diğer Notlar:  Modern Yöntemlerle Geniz Eti Alınması

Kronik enfeksiyonlar

Kronik enfeksiyon görülen çocuklarda beklenmeyen sorunlar olabilir. Tekrarlayan enfeksiyonlara yol açan birçok neden vardır. Kronik enfeksiyonlar immün sistemin bozulmasına yol açar. Kronik enfeksiyonlar çocuklarda geniz etinin büyümesine yol açar.

Allerjik yatkınlık

Geniz eti ve bademcik her çocuk ve erişkinde normal olarak bulunan yapılardır. Bu yapılarda bağışıklık sisteminin hücreleri bulunur. Geniz eti enfeksiyon geçirildiği zaman savunma kapasitesini daha da arttırmak için büyür. Çocuğun alerjik olması da geniz etinin büyümesini arttırmaktadır. Geniz eti büyümesi olan çocuklarda ameliyatlardan önce alerjik nezle yönünden incelemeler yapılmalıdır. Sık sık hapşırma, burun kaşınması, geniz akıntısı ve alerji gibi bulgular olan çocuklar detaylı olarak incelenmelidir. Alerjik nezle sebebi ile olan geniz akıntısı, geniz etinin büyümesine ve buna bağlı olarak burnun tıkanmasına neden olabilir.

Diğer sebepler

Anne ve babaların çocuklarının yanlarında sigara içmeleri, alerji, mikroorganizmalara maruz kalmak, kalabalık ortamlarda yaşamak, genetik yatkınlık geniz etinin büyümesini sağlayan diğer sebeplerden bazılarıdır.

Çocuklarda geniz eti belirtileri

Geniz eti büyüdüğü zaman çocuklarda belirli belirtiler vermektedir. Bu belirtilerden bazıları şunlardır: Çocuğun burundan nefes almada güçlük çekmesi, sürekli olarak ağızdan nefes alması (ağzı açık olarak uyuması), diş eti hastalıklarının olması, ağız kokusunun olması, altına idrar kaçırma, sırt üstü yatarken zorlanması ve yana doğru yatırılınca rahat uyuması, burnu tıkalı gibi genizden konuşması, nefes aldığı zaman hırıltılı bir ses çıkarması, uykusu sırasında horlaması, uykusu sırasında bir kaç saniye süre ile nefesini tutması (uyku apnesi), iştahsız olması ve gelişme geriliğinin bulunmasıdır. Ayrıca çocuğun boyun bölgesinde bezeler oluşabilir. Büyük olan geniz eti orta kulağın havalanmasını bozar. Böylece sürekli olarak tekrar eden orta kulak enfeksiyona yol açar.

Bazen orta kulakta sıvı birikmesine sebep olur ve bunun sonucunda işitme kaybı olur. Bu olaya da seröz otit adı verilir. Çocukların gece altını ıslatmasının bir nedeni de geniz etine bağlı burun tıkanıklığı olabilir. Geniz etine sahip olan çocuklar gerektiğinden farklı sese sahip olur. Boğuk bir ses tonu ile konuşurlar. Herhangi bir üst solunum yolu rahatsızlığı olmayan çocukların, geceleri burunları tıkalı oluyor ise ve geceleri horlama yaşıyorlarsa geniz etine sahip oldukları düşünülebilir. Bademcik ve geniz etleri gerektiğinden büyük olan çocuklar, sadece küçük lokmalar ile ve yumuşak gıdalarla beslenirler, bu durumda da çocukların yeme alışkanlıkları ve düzenleri bozulur. Buda iştahsızlığa neden olur. Diğer bir etki olarak çocukların kan değerlerinde bozulmaya neden olur.

Çocuklarda geniz eti büyümesinin üç derecesi

Geniz eti doğumsal olarak her kişide vardır fakat büyüklüğü kişiden kişiye göre farklılık gösterebilir. Doğumdan sonra, okul öncesinde çocuklarda geniz eti problemleri daha sık olarak görülür. Geniz eti büyümeleri de bu dönemlerde artmaktadır. Ergenlik dönemlerinde ise bu problemler azalır. Geniz eti büyümesinin tanısının konabilmesi için endoskopik muayeneler yapılır. Geniz eti büyümesinde ilk olarak antibiyotik ile tedavi veya alerji ilaçları ile tedavi edilmeye çalışılmaktadır. Antibiyotik tedavisine başlanmadan önce ilk olarak hastalığa neden olan mikrobun tipi belirlenir. Eğer geniz etinde iltihap yok ise çocuğun durumu ve şikayetlerine göre iyileşme süresi değişebilir. Çocuklarda geniz etinin belli bir miktarda büyümesi normal olarak karşılanır.

Diğer Notlar:  Çocuklarda Ameliyatsız Geniz Eti Tedavisi

Böyle durumlarda geniz eti zaman ile kendiliğinden küçülür. Fakat çocukta nefes almada güçlük, uyku apnesi, sürekli olarak oluşan geniz eti iltihabı, konuşma bozukluğu olduğu durumlarda ise iltihap geçtikten sonra da büyümenin devam etmesi halinde zaman kaybetmeden ameliyat yapılmalıdır. Şikayetler git gide yoğunlaşıyor ve çocuk için hayati risk taşıyor ise 2 yaşından önce de ameliyat yapılabilir. Geniz eti alındıktan sonra çocuklar çok sık hasta olmaz, çünkü geniz eti gibi görev yapan başka dokular da vardır. Bu dokular geniz etinin yaptığı fonksiyonları yapabilir.

Çocuklarda, geniz eti büyümesinin üç derecesi

Tehlike nedir?

Geniz eti, enfeksiyonlara yol açtığı gibi büyüklüklerine bağlı olarak bazı sorunlara da yol açar. Geniz etinin büyük olması en önce burun tıkanıklığı yapar. Burun tıkanıklığı olan hastalarda ağzı açık olarak uyuma ve horlama görülür. Burunlar, solunan havadaki ısıyı ve nemi ayarlayarak, kişiye zararlı olan partikülleri tutmaya yardımcı olur. Bu sebep ile ağızdan soluk alıp veren kişiler bazı solunum yolu problemine sebep olur. Orta kulakta havalanma bozukluğu ve kulakta işitme kaybı, iletişim bozukluğuna da sebep olur. İşitme kaybını bazen anne ve babalar farkedemez. Çocukların çene ve yüz kemiklerinde gelişim bozuklukları görülebilir. Geniz akıntısı nedeni ile farenjit adı verilen boğaz iltihabı, öksürük, alt solunum yolu problemlerine de yol açar. Ayrıca baş ağrısı, sinüzit de yapar. Oluşan yüz ifadesi nedeni ile adenoid yüz görüntüsüne neden olur.

Sonuçlar (komplikasyonlar)

Geniz eti büyüdüğü zaman kişilerin solunumu ciddi derece de etkilenebilir. Hatta bazı durumlarda soluk alıp vermesi engellenir. Eğer geniz eti büyümesi bu derecelere ulaştıysa hiç zaman kaybetmeden tedavi edilmelidir. Geniz eti büyümesinin tedavisi cerrahidir. Cerrahi teknikler ile geniz eti alınmadığı zaman ciddi komplikasyonlara yol açar. Genel anestezi altında geniz eti alınır. Böylece kişi rahatlar.

Adenoidit (geniz eti iltihabı) nedir?

Adenoidler bademcikler ile beraber vücudu mikroplara karşı korumaktadır. Bademcikler ağzın içerisinde çıplak göz ile görülebilir. Adenoidler yani geniz eti üst solunum yolunun arka tarafında yer aldığı için sadece yardımcı ekipmanlar kullanılarak görüntülenir. Adenoidit, geniz etinin iltihabına denir. Küçük yaştaki çocuklarda savunma sistemine katkı sağlar. Fakat ilerleyen yaşlarda savunma mekanizmaları güçlendiği için herhangi bir etki göstermezler. Adenoidler mikroplara karşı savaştıkları zaman bazen enfeksiyonlar ile karşılaşabilirler. Bu durumlar olduğu zaman adenoid dokuları şişer ve iltihaplanır. Çocuklar da çok sık görülen bu olay, erişkinlerde nadir de olsa görülmektedir.

Adenoidit (geniz eti iltihabı) nedir

Adenoidit Belirtileri

Adenoid iltihapları, enfeksiyonların şiddetine bağlı olarak değişik belirtiler gösterebilir. Başlıca adenoidit belirtileri; boğaz ağrılarının olması, burun tıkanıklığının yaşanması veya kişinin iltihaplı burun akıntısı yaşaması, kulak çınlaması, kişinin kulak ağrısı çekmesi, boğazda şişlik olması, çocuğun yoksunluk çekmesi, akademik olarak başarısız olması, biraz yükselen vücut ısısı, uyurken horlaması, uyku apnesi, kişinin burnundan konuşması ve ağızdan nefes almasıdır. Adenoid iltihaplarına karşı antibiyotik tedavileri yapılmaktadır. Doktor kontrolünde yapılması gereken bu tedaviler hastalığın geçmesine yardımcı olur. Çocuklarda akut adenoidit de ise kulaklarında şiddetli olarak ağrı olur. Nazofarenksden mukopürülan akıntı gelir ve vücut ısısında bir artış görülür.

Diğer Notlar:  Bademcik İltihabı: Kızarık Ve Şişlik Sebebi

Hangi doktora gidilmeli?

Adenoidit diğer bir ismi ile adenoid iltihaplanmalarında kulak burun boğaz doktoruna başvurulmalıdır.

Önlemler

Çocukların sağlıklı bir şekilde nefes alabilmesini sağlamak amacı ile burun damarlarını daraltıcı ilaçlar kullanılabilir. Adenoid iltihaplarına genellikle antibiyotik tedavisi yapılır. Bu tedavi doktor kontrolünde ve düzenli olarak yapıldığı zaman etkisini göstermektedir. Ancak iltihaplanmalar sürekli olarak tekrar ettikleri zaman cerrahi tekniklere başvurmak gerekir. Bu cerrahi tekniğe ise adenoidektomi denir.

Adenoid dokusu cerrahi yöntemler ile çıkarılır. Adenoidit de çocuklar sigara dumanından uzak tutulmalı ve burnu tuzlu su ile yıkanmalıdır. Geniz eti ileri derecelerde büyüdüğü zaman, geniz bölgesinde daralma meydana gelir. Bu durumda kişide ağzı açık uyuma, salya akıtma, sıkça kulak enfeksiyonu geçirme, dişlerinde çarpıklaşma ve erken çürümeye yol açabilir. Bu şikayetleri olan hastaların geniz etinin alınması gerekir. Büyüyen geniz eti 2 yaşından itibaren alınabilir.

ÖnlemlerGeniz eti alınan çocuklar, daha rahat uyur, daha kaliteli nefes alır, ağız ve yüz gelişimi düzelir, dişleri daha düzgün çıkar ve dişlerinde çürüme meydana gelmez. Vücutları da daha iyi gelişir. Kulaklarında sıvı birikmez. Okul başarıları da daha yüksek olur. Geniz eti ameliyatı yaklaşık olarak 15 dk süren kolay bir operasyondur. İşlem çocuğun ağzının içinden girilerek yapılır. Geniz eti ameliyatı yaparken hastaya genel anestezi verilir. İşlem ameliyathanede yapılmaktadır. Ameliyat için deride görünen bir kesi yapılmaz.

Çocukta alerji sorunu var ise ameliyat iki yaşından küçük çocuğa yapıldıysa büyüme riski olabilir. Fakat ameliyat ile beraber çocuğa alerji tedavisi de yapıldığı zaman büyüme gerçekleşmez. Ameliyat sonrası çocuklar yumuşak gıdalar tüketmelidir. İkinci gün yumuşak gıdalar ile beraber yumuşak sebze, makarna ve pilav yiyebilir. Üçüncü günden itibaren ise boğazı tahriş edebilecek sert gıdaların haricindeki normal besinlerden tüketebilir. Ameliyatın ertesi günü çok sıcak olmayan banyo yapabilir. Ameliyattan bir hafta sonra çocuklar okula gidebilir.

Çocuklar ameliyat oldukları günün gecesinde rahat uyulur. Ameliyat bölgesinin tam olarak iyileşmesi ve çocuğun rahatlaması 1 veya 2 haftayı alır. Bu konuda dikkatli özen gösterildiği zaman daha kolay iyileşme görülür.

Değerlendirme
5
Yazal
Prof. Dr. Fuat BAYKAL
Kulak, Burun, Boğaz (KBB) Uzmanı
Yazılı makaleler
28

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir